Soirée MuzE: Een belasting op idioten? De loterij in de Nederlanden tussen 1440

U bent hier

Home > Soirée MuzE: Een belasting op idioten? De loterij in de Nederlanden tussen 1440

Wanneer

do, 14/03/2019 - 20:00 - 22:00
Voeg toe aan kalender2019-03-14 20:00:002019-03-14 22:00:00GMT+01:00Soirée MuzE: Een belasting op idioten? De loterij in de Nederlanden tussen 1440Frederik de Merodestraat 65 2800 Mechelen

Waar

Stedelijk Museum Hof van Busleyden
Frederik de Merodestraat 65
2800 Mechelen

Prijzen

Standaardprijs - 5.00
UiTPAS met kansentarief - 1.00

Code: W195568

Soirée MuzE neemt je mee achter de coulissen van het Mechelse erfgoed. We nodigen telkens een deskundige uit die je gepassioneerd én op een toegankelijke manier vertelt over zijn of haar onderzoek. Zo maak je kennis met de vele gezichten van erfgoed en leer je meer over de petite histoire en de mijlpalen uit onze geschiedenis. Elke reeks van Soirée MuzE bundelt vier lezingen rond een centraal thema.


In februari en maart 2019 laat Soirée MuzE het geld rollen in de reeks KLINKENDE MUNT. Hoe werden vroeger munten geslagen en waarom maakte elke graaf of hertog zijn eigen exemplaren? Wat als je om geld verlegen zal in een tijd toen woekeraars enorme rentes vroegen op een lening? Bood het pandjeshuis soelaas? Of moest je hopen op het winnende lot uit de loterij? Moralisten en kunstenaars hadden alvast hun bedenkingen bij het winstbejag en de hebzucht van hun tijdgenoten.  


In de 15e en 16e eeuw raakten steeds meer overheden, kooplieden, financiers en ambachtslieden in financiële problemen. Bestaande oplossingen om hun schulden te delgen volstonden niet meer. Op zoek naar een creatieve oplossing organiseerde de Brugse overheid rond 1440 de eerste loterij in de Nederlanden: deelnemers legden een kleine som geld in en hoopten een grote prijs te winnen. Deze simpele formule werd al gauw razend populair en verspreidde zich als een olievlek over de Nederlanden. Hoewel de Nederlanden niet de uitvinder van de loterij waren – de Italiaanse stad Genua startte ermee in 1374 – kende het fenomeen hier toch de meest spectaculaire en vroege ontwikkeling.

 

Ook in Mechelen werden heel wat loterijen georganiseerd met een grote variëteit aan prijzen. Het fenomeen gaf zelfs aanleiding tot een nieuw literair genre: de loterijprose, versjes van individuele lotenkopers die voorgelezen werden tijdens de trekking. Die trekking werd overigens steeds meer een stedelijk spektakel.

 

De morele ambiguïteit rond loterijen riep uiteraard vragen op. Heiligde het doel de middelen? Was het omwille van liefdadigheid, de aanleg van infrastructuur of de betaling van schulden geoorloofd om geld te ontfutselen aan burgers, die misschien beter zouden sparen? Op tijd en stond kwam er een tijdelijk verbod op loterijen en aan het einde van de 16e en het begin van de 17e eeuw kwam het tot een complete stilstand, zowel in de katholieke Zuidelijke Nederlanden als in de protestantse Republiek in het noorden. Ook toen al wezen verschillende moralisten op de dubieuze natuur van kansspelen: is het geen vrijwillige belasting op mensen die geen kaas gegeten hebben van kansrekening?

Praktische info:

Tickets kan je op voorhand reserveren bij UiT in Mechelen. Je betaalt hier 2 euro administratiekosten per transactie. Wil je meerdere lezingen wil volgen, dan reserveer je de tickets dus best allemaal tegelijk.

Aan de balie in het Hof van Busleyden kan je ook terecht voor tickets in voorverkoop (ter plekke). Als er op de avond van de lezing zelf nog plaatsen beschikbaar zijn, worden deze verkocht tot 19u55. Aan de balie in het Hof van Busleyden betaal je geen administratiekosten.
Opgelet: Zaal Dodoens heeft een beperkte capaciteit. Eens de zaal volzet is, sluiten we de verkoop af. Tickets die bij UiT werden gereserveerd maar nog niet betaald, worden doorverkocht als ze om 19u55 niet zijn opgehaald.

Tarieven
Basisprijs € 5,00
UiTPAS met kansentarief € 1,00
(een drankje inbegrepen)

Wil je de hele reeks volgen en koop je de vier tickets tegelijk? Dan kan je gratis een lezing naar keuze bijwonen uit een volgende reeks. Je ontvangt hiervoor een code. Met deze code kan je terecht aan de balie van UiT in Mechelen. Je kan ze ook gebruiken wanneer je je tickets online bestelt.
Opgelet: kaarten kopen voor een hele reeks kan enkel bij UiT in Mechelen.

UiT in Mechelen
Hallestraat 2-4-6
2800 Mechelen
T 070 22 28 00
www.uitinmechelen.be

Meer informatie over de lezingen:
www.hofvanbusleyden.be - muse@mechelen.be

Inschrijven bij:

UIT in MECHELEN
Tel: 070/222.800
E-mailadres:

Partners:

Musea en erfgoed Mechelen
Stedelijk Museum Hof van Busleyden

Over de begeleiding:

Jeroen Puttevils is professor laatmiddeleeuwse geschiedenis aan het Centrum voor Stadsgeschiedenis van de Universiteit Antwerpen. Hij doet onderzoek op het snijpunt van cultuur- en economische geschiedenis en meer specifiek over verwachtingen en toekomstvisies en hun rol bij de beslissingen die mensen in de late middeleeuwen en de vroegmoderne periode namen. Ook de praktijken van kooplieden en financiers en (uiteraard) de geschiedenis van loterijen in de Nederlanden en Europa neemt hij onder de loep. Over de geschiedenis van de loterij schrijft Jeroen Puttevils ook een blog: lokroepvanvrouwefortuin.wordpress.com.

Online inschrijven is niet mogelijk voor deze activiteit. Kijk onder 'Praktisch' voor meer info

GRATIS BROCHURE

Bekijk de brochure of registreer je om ze gratis in je bus te krijgen.